Işiň size laýyk gelmeýändigini nädip bilmeli? 5 sany gizlin belgi
Her birimiz wagtly-wagtly ýadaýarys, gysga möhletli (dedlaýn) tabşyryklara gaharlanýarys ýa-da düşnüksiz wezipelerden zeýrenýäris. Bu adaty ýagdaý. Problemler, birmeňzeşlik we stres hatda iň gowy görülýän işde-de bolup bilýär.
Ýöne munuň diňe bir wagtlaýyn krizis ýa-da professional ýadawlyk (wygoraniýe) däl-de, eýsem şol işiň düýbünden «siziňki» däldigini nädip düşünmeli?
Biz uzak wagtlap öz ýerimiz bolmadyk ýerde işlänimizde, ruhy ýagdaýymyz we bedenimiz signal (belgi) berip başlaýar. Ine, işi üýtgetmegiň wagtynyň gelendigini görkezýän 5 sany esasy belgi:
1. Ýekşenbe agşamynyň sindromy
Bu iň klassiki indikatordyr. Eger eýýäm ýekşenbe güni öýlenden soň keýpiňiz bozulsa, gorky peýda bolsa we içiňizden «ertir ýene şol ýere barmaly» diňe pikir geçende hemme ýeriňiz gysylsa, bu barada oýlanmagyň wagty gelipdir.
Dynç günleriniň gutaryp barýanyna azajyk gynanmak başga zat. Ýöne duşenbe güni baradaky pikiriň göwünjeňlik ýa-da hatda fiziki ýürek bulanma döretmegi bütinleý başga zatdyr. Eger iş her hepde gowgaly bir katorga öwrülýän bolsa, siz diňe özüňizi şol ýere barmaga mejbur etmek üçin gaty uly energiýa sarp edýärsiniz.
2. Professional gyzyklanmanyň düýbünden bolmazlygy
Ýadyňyza salyň, siz iň soňky gezek öz ugruňyzdaky täzelikler we trendler bilen haçan çyn ýüreklikden gyzyklandyňyz? Makalalary okadyňyzmy, webinarlary gördüňizmi ýa-da çylşyrymly, adaty bolmadyk taslama begendiňiz wezipä?
Eger size kompaniýaňyzyň we bütin industriýanyň nädip ösýändigi bütinleý gyzykly bolmasa, iň esasy maksadyňyz bolsa — diňe «sagadyňy dolduryp», işden çykarylmazlyk üçin iň az talap edilýän zady edip gaýtmak bolsa — siziň gymmatlyklaryňyz edýän işiňiz bilen gabat gelmeýär. Professiýada ösmek isleginiň bolmazlygy, wagtyňyzy boş sarp edýändigiňizi aňladýar.
3. Siziň güýçli taraplaryňyzyň ulanylman galmagy
Her birimiz haýsydyr bir zatda gowy: kimdir biri çylşyrymly meseleleri tertibe salyp, kod ýazmakda ökde, kimdir biri iň kyn müşderiler bilen ylalaşmagy başarýar, başga biri bolsa edil barýan ýolunda täze ideýalary oýlap tapýar.
Eger häzirki işiňizde her gün siziň gowşak taraplaryňyza zarba urýan wezipeleri ýerine ýetirýän bolsaňyz, esasy zehinleriňiz bolsa ýyllar boýy tekjede tozan basyp ýatan bolsa — bu iş size laýyk gelmeýär. Bu ýerde siz erbet hünärmen däl, diňe gurşaw (kontekst) siziň açylmagyňyza ýol bermeýär.
4. Göz ýumup bolmajak zäherli (toksik) medeniýet
Käte wezipeler gyzykly bolup biler, ýöne olaryň daşyndaky gurşaw we atmosfera hemme zady weýran edip biler. Eger kompaniýada aşakdakylar adaty ýagdaý hasaplanylýan bolsa:
Açyk we peýdaly maslahat (fitbek) deregine gäp-gürrüňler we intrikalar.
Kompaniýa ugrundaky «gahrymançylyk» hökmünde görkezilýän hemişelik iş wagtyndan daşary galmalar.
Mikromenedžment (her bir kiçijik zady barlamak) ýa-da passiw agressiýa ulanýan ýolbaşçy.
Siz gaty strese durnukly adam bolup bilersiňiz, ýöne beýle zäherli atmosferada uzak wagtlap ýaşamak mümkin däl — iru-giç munuň zyany siziň özüňize bolan ynamyňyza we saglygyňyza ýeter.
5. Psihosomatika: bedeniň garşylyk görkezip başlamagy
Biz öz beýnimizi «Ýöne aýlygyny wagtly berýärler» ýa-da «Hä, hemmede-de şeýle-dä» diňe logiki sebäpler bilen aldap bileris. Ýöne bedeni aldap bolmaz.
Eger siz yzygiderli ýazylyp bilmän keselläp başlasaňyz, dowamly ýadawlygy duýsaňyz (hatda 8 sagat ýatan bolsaňyz hem), iş günleri kellagyrydan ejir çekseňiz ýa-da kelläňizde aýlanýan iş gürrüňleri sebäpli uklap bilmeseniz — bu siziň organizmiňiziň kömek soraýan signalydyr. Ol diňe sizi şol zyjanly gurşawdan halas etjek bolýar.
Mundan boýlak näme etmeli?
Eger siz bu aýdylanlaryň 3–5 punktynda özüňizi tanyan bolsaňyz, ertir tracking gaharly baryp işden çykmak barada arza ýazmak gerek däl. Ýöne öz-özüňize dogruçyl boýun almak gaty möhümdir: «Bu at indi ýöremeýär, başga at gözlemegiň wagty geldi».
Kiçijik ädimlerden başlaň: rezyumeňizi täzeläň, täze wakansiýalary gözden geçiriň, diňe gyzyklanma üçin söhbetdeşliklere (interwýulara) baryp görüň. Häzirki işiňiziň ömürlik höküm däl-de, diňe wagtlaýyn bir tapgyrdygyna düşünmek, size öz durmuşyňyzy dolandyrmak duýgusyny derrew yzyna getirer.
Siziň diňe birje durmuşyňyz bar, we onuň üçden bir bölegini özüňizi gaty bagtsyz duýýan ýeriňizde geçirmek — gaty gymmat we ökünçli baha bolar.
